سوسري ها

حشراتي به رنگ قهوه اي بلوطي يا سياه رنگ هستند، طول آنها 5-1 سانتيمتر، جلد براق و سخت دارند، سركوچك و داراي 1 جفت آنتن بلند و نخي شكل قطعات دهاني جونده است، بنابراين قادر به خونخواري نيستند، داراي 2 جفت بال ميباشند، بالهاي جلوئي ضخيم و چرم مانند و بالهاي عقبي غشائي است . سوسريها توسط بالهاي عقبي پرواز كوتاه ميكنند، پاها مشخص و شكم در بعضي از گونه ها تماماً و در تعدادي ديگر قسمتي از آنها توسط بال پوشيده شده است .

سوسريها همه چيز خوارند و از كاغذ ، پارچه هاي آهار دار ، خون خشك شده ، مدفوع ، حشرات مرده  ، پس مانده غذاي انسان و هر ماده آلي تغذيه ميكنند . سوسريها علاقه وافري به گرما دارند و روزها پشت رادياتورها ، لوله هاي آب گرم ، چاههاي  فاضلاب ، مجاري فاضلاب ، داخل تنه ها ، زير تختخواب ، پشت و داخل اجاق خوراك پزي ، يخچال و … يافت مي شوند و شبها براي تغذيه از پناهگاههاي خود خارج مي شوند. وجود سوسري ها در يك محل، نشانگر پائين بودن سطح بهداشت آن جامعه مي باشد .سوسريها بطور مكانيكي بسياري از عوامل بيماري زا را به انسان منتقل ميكنند مانند انواع تك يافته ها ، باكتريها ، نماترها،ويروسها به علاوه سوسريها موادي سياه رنگ و روغني از خود ترشح ميكنند كه ميتواند ايجاد آلرژي نمايد.

سوسری شرقی

مبارزه

1-مبارزه مكانيكي و محيطي

- رعايت نظافت

- باقي نگذاردن ظروف نشسته درآشپزخانه ها

- جمع آوري خرده هاي نان و مواد غذائي در آشپزخانه ها

- بستن درب ظروف غذا

- بستن درب ظروف زباله ها يا كيسه هاي زباله-جمع آوري- دفن بهداشتي زباله

- تعويض دربهاي فرسوده و چهارچوب هاي آنها

- مسدود نمودن چاههاي فاضلاب و دهانه آنها با توري هاي فلزي

- مسدود نمودن هواكش ها با توري فلزي

- نصب توري بر روي دربها و پنجره ها

2- مبارزه شيميائي

-         سمپاشي و گردپاشي اماكن داخل منازل مانند :

داخل قفسه ها – كمد لباسها ، جالباسي ، زير ظرفشوئي ، اجاق خوراك پزي ، يخچال و ظروف زباله ، چاههاي فضلاب

-   طعمه گذاري با استفاده از اسيدبوريك و يا طعمه هائي كه از مواد چربي و يك حشره كشي بهداشتي تشكيل شده باشد.

توجه :

-   هنگام سمپاشي كليه ظروف و مواد غذائي از قفسه ها خارج شوند و روي آنها پوشانده شود.

-         كليه قسمتهاي آشپزخانه ، دستشوئي ها و حمام، سمپاشي شود.

-         هنگام سمپاشي افراد سالخورده ، نوزادان ، كودكان و افراد بيمار از محل خارج شوند

-   براي سمپاشي حتماً بايد از سموم بهداشتي و سمومي استفاده شود كه سوسريها نسبت به آن مقاوم نشده باشند

-         در موقع سمپاشي اجاق خوراكپزي خاموش شود .

مگس خانگي

مگس خانگي داراي اندازه متوسط در حدود 9-6 ميليمتر برنگ خاكستري روشن يا تيره كه برروي پشت  4 نوار طولي سياه رنگ مشاهده مي شود . بالها شفاف و فاقد هر گونه لكه هستند اين مگسها اغلب با انسان معاشر بوده از انواع مواد از جمله پس مانده غذاي انسان و حيوانات ، شير ،شكر ،    و ميوه هاي فاسد ، زباله هاي مختلف ، اجساد در حال فساد ، مدفوع ، خون تازه و خشك شده ، خلط سينه ، ترشحات بيني و …..تغذيه مينمايند . اين مگسها از مواد آلوده تغذيه نموده و از طريق برگرداندن آن مواد و مدفوع نمودن بر روي مواد غذائي و همچنين از طريق موهاي روي بدن ، عوامل بيماريزا را بطور مكانيكي منتقل مينمايند. مگس خانگي در انتقال باكتريها مانند شيگلا ، سالمونلا ،  سل و جذام و تك يافته هاي انگل مانند اسهال آميبي ، تخم انواع كرمها ، ويروسها مانند فلج اطفال و هپاتيت ها و بسياري عوامل ديگر به انسان نقش دارند.

مبارزه

1-بهسازي محيط

-         قراردادن زباله در كيسه ها ي در بسته ، سطلهاي درب دار

-         دفن بهداشتي زباله

-         سوزاندن زباله

-         ايجاد توالتهاي بهداشتي

-          دفع صحيح فاضلاب

-         جلوگيري از انباشته شدن كودهاي دامي در مجاورت اماكن مسكوني

2- مبارزه فيزيكي و مكانيكي

-         قرار دادن درب بر روي ظروف محتوي غذا

-         نصب توري ضد زنگ يا پلاستيكي بر روي دربها ، پنجره ها و هواكشها

-         نصب تله هاي نوري در فروشگاه هاي مواد غذائي ، لبنيات ، قصابي و مغازه ها

3- مبارزه شيميائي

-         استفاده از اسپري حشره كش ها كه بطور موقت مگسها را ميكشد

-         استفاده از  محتوي حشره كشها از كارگاههاي مواد غذائي

-         استفاده از طعمه هاي سمي محتوي مواد قندي و يك حشره كش بهداشتي

-         استفاده از كاغذها و چسبهاي محتوي حشره كشها

-         سمپاشي اماكن با استفاده از حشره كشهاي بهداشتي

پشه ها

  حشرات نسبتاً كوچك با بدنه باريك به طول 6-4 ميليمتر هستند كه در روي سر داراي چشمهاي مشخص و 1 جفت آنتن بند بند و بلند وقطعات دهاني در ماده از نوع گزنده است. فقط پشه هاي ماده خونخواري ميكنند. بالها شفاف گاهي داراي لكه ها ئي است كه براي تشخيص به كارمي روند پاها بلند و بروي شكم نيز فلسهائي به رنگ هاي مختلف ديده ميشود.

پشه هاي ماده با گزش خود ايجاد حساسيت و خارش در محل گزش مينمايد تعدادي از پشه ها از انتقال عوامل بيماري زا ي متعددي نقش دارند مانند :

پشه ها ي آنوفل كه در انتقال بيماري مالاريا و تعدادي از فيلدها نقش دارند

مبارزه

1-  مبارزه فيزيكي و محيطي

-         زهكشي آبهاي راكد آبهاي راكد كه محل رشد و نمو لاروها ( نوزاد ) پشه ها ميباشد

-         پركردن چاله ها كه محل رشد و نمو لاروها ( نوزاد ) پشه ها ميباشد

-   پاكسازي ظروفي كه    به عنوان لانه لاروي محسوب شوند مانند قوطي هاي كنسرو، بشكه هاي آب ، ظروف سفالي ، لاستيك فرسوده و….

-         بستن درب ظروف سنتي كه مخزن آب بشمار مي آيند

-         از بين بردن ماندابها

-         ازبين بردن علفها و گياهان آبزي كه پناهگاه بعضي از پشه ها است

2-  مبارزه مكانيكي

-         نصب توري بر روي دربها و پنجره ها و هواكشها ، چاه فاضلاب

-         استفاده از پشه بند در شبها

3-  مبارزه شيميائي

-         استفاده از روغن ها و فرآورده هاي نفتي در فاضلاب روها ، آبهاي راكد ، چاههاي فاضلاب

-   استفاده از حشره كشهاي ابقائي بهداشتي مشروط به اينكه مقاومت مشاهده نشده باشد (جهت سمپاشي)

-    استفاده از مواد دور كننده ( كه به قسمت هاي مختلف بدن ماليده مي شود و حشرات براي چند ساعت دور مي شوند )    

پل ارتباطی:

tgmehdi@yahoo.com

بخش نامه ها و دستاوردها

نحوه گندزدايي لوله‌هاي آب در اصلاح شبكه و يا توسعه شبكه
نحوه گندزدايي مخازن تعمير شده و يا جديدالاحداث
نحوه گندزدايي چاههاي تعمير شده و يا جديدالاحداث

جدول گند زدائي لوله هاي آب

قطر لوله به ميلي متر	درصد خلوص كلر	كلر مورد نياز يك شاخه 5 متري به گرم	ساعت ماند كلر
100	70	72/1	12
150	70	8/3	12
200	70	75/6	12
250	70	6/10	12
300	70	2/15	12
350	70	77/20	12
400	70	9/26	12
500	70	42	12
600	70	60	12
700	70	83	12

مثال: اگر 100 شاخه لوله 200 ميليمتر در توسعه شبكه باشد كلر موردنياز 675 گرم خواهد بود (675=100*78/6) كه آنرا به صورت محلول درآورده و در حين آب اندازي خط وارد جريان آب مي نمائيم. جهت به جريان انداختن آب لوله لازم است شير انتهايي خط باندازه نيم دور باز گردد و پس از پر شدن كل لوله ها شير فلكه كاملاً بسته گردد و بعد از 12 ساعت آب تخليه ( اين آب غير قابل شرب است) و سپس آبگيري و به مصرف برسد.

نحوه گندزدايي مخازن تعمير شده و يا جديدالاحداث
طبق جدول زير مقدار كلر مورد لزوم محاسبه گردد.

حجم مخزن به متر مكعب	درصد خلوص كلر	كلر مورد مصرف به كيلو گرم	ساعت ماند كار
100	70	3/4	12
200	70	6/8	12
500	70	5/21	12
1000	70	43	12
1500	70	5/64	12
2000	70	86	12
5000	70	215	12
10000	70	430	12
20000	70	860	12

قبل از گند زدائي، جدار داخلي مخازن با برس سيمي تميز و شست وشو گردد و با توجه به حجم مخزن به ازاي هر متر مكعب 43 گرم پركلرين 70 درصد به صورت محلول آماده نمود.

نحوه گندزدائي چاه‌هاي تعمير شده يا جديد الاحداث
قبل از اينكه چاهي مورد استفاده قرار گيرد(چه پس از تعميرات- چه چاه جديدالاحداث ) بايد گندزدائي گردد تا آلودگي (توسط باكتريها) كه از طريق كار كردن وسايل و يا آبهاي سطحي به وجود آمده خنثي گردد. ابتدا بايد لوله جدار چاه و ديوار آن با محلول كلر قوي شست و شو گردد. براي اين منظور حجم آب چاه بايد محاسبه شود و بازاء هر متر مكعب 3/4 گرم كلر 70 درصد اضافه گردد
آب كلرزده چاه بايد 12 ساعت بماند و بعد آنرا با تلمبه خارج نمايند.
چنين آبي قابليت شرب را ندارد و نبايد به مصرف برسد.
جهت سهولت كار ميزان كلر مورد مصرف هر متر حفاري در داخل آب در سايزهاي مختلف در جدول زير اعلام مي گردد.

جدول گندزدائي چاه با كلر قوي

جهت گندزدائي چاهي كه داراي جدار 12 اينچ است و 50 متر داخل آب است مقدار 215 گرم هيپوكلريت كلسيم 70 درصد (215=50×3/4) داخل سطل به صورت محلول درآورده و سپس به داخل چاه ريخته شود و پس از 12 ساعت به بيرون تخليه و بعداً بهره برداري گردد.

دهمين همايش ملي بهداشت محيط:: همدان

http://sph.umsha.ac.ir/farsi/showpages.aspx?mid=95

وبا (cholera) بیماری اسهالی مناطق گرمسیری (یا در فصول گرم مناطق دیگر) است كه توسط باكتریی بنام ویبریوكلرا ایجاد می‌شود که منحصراً انسان را مبتلا می کند و علایم آن ناشی از سمی است که توسط میکروب در روده انسان ترشح می گردد.
انتقال بیماری از طریق دست های آلوده، تماس با مواد دفعی و استفراغ بیماران و ملافه ها و لوازم آلوده، همچنین آب آلوده به مدفوع، سبزی و میوه های خام آلوده یا شسته شده با آب آلوده و یا غذای آلوده شده توسط دست یا مگس امکان پذیر است.
این باکتری بر روی مخاط دستگاه گوارش انسان تأثیر گذاشته و دفع مایع را از راه مدفوع افزایش می دهد. وبای التور یک بیماری حاد اسهالی است که بیماران وبائی بطور مشخص دچار اسهال آبكی همراه با دهیدراتاسیون می‌شوند. این بیماری به شدت مسری می باشد. ویژگی مشخص وبا آغاز ناگهانی اسهال جهنده بدون فشار و آبکی است که به دنبال آن استفراغ ، کم آب شدن سریع ، گرفتگی ماهیچه ها و کم شدن ادرار فرا می رسد. میزان کشندگی بیماری در صورت عدم جایگزینی سریع مایعات و الکترولیت بدن ۳۰ الی۴۰ درصد می باشد. وبا را می‌توان با مایع درمانی خوراكی یا تزریقی و جایگزینی الكترولیت‌ها بصورت موفق درمان كرد. معمولاً وبا از طریق آب یا غذای آلوده به مدفوع و یا حتی بزاق فرد آلوده منتقل می‌شود. آموزش مردم درباره غذا و آب سالم و شتشوی دستها پس از استفاده از توالت یا آبریز از بروز موارد جدید جلوگیری می‌كند.

علائم و نشانه ها
وبا طیف وسیعی دارد. تقریباً ۷۵ درصد از افرادی که دچار عفونت با ویبریوکلرا می شوند هیچ نشانه ای از بیماری ندارند، ۲۰ درصد دیگر دچار اسهال می شوند که از اسهال ایجاد شده توسط دیگر ارگانیسمها قابل افتراق نیست. در ۲ تا ۵ درصد از افراد مبتلا، عفونت اسهال آبکی ، استفراغ و از دست رفتن آب بدن رخ می دهد. در برخی موارد حتی تا ۲۵ لیتر آب را در روز دفع می شود ، اگر این آب از دست رفته جبران نشود برای فرد خطرناك و مرگ آور خواهد بود. وبای علامت دار با اسهال آبکی حجیم بدون تب و زورپیچ شکم آغاز می گردد. مدفوع بیماران وبایی ظاهر مایع شفاف آغشته به موکوس سفید رنگ می گیرد که مدفوع آب برنجی نام دارد. معمولاً بدون بو بوده یا بوی ماهی را دارد. استفراغ و کرامپ های دردناک در پاها شایع می باشد. در موارد شدید بیماری زورپیچ در معده و درد در دستها و پاها ممکن است وجود داشته باشد. پوست بدن در افراد مبتلا، چروكیده و ادرار آنان کم و بسیار غلیظ می شود.

 

دوره نهفتگی
دوره پنهانی وبا از چند ساعت تا ۵ روز بوده و بطور معمول ۱ الی۲ روز است و علائم بیماری ۲ تا ۳ روز طول می کشد و در بعضی از بیماران تا ۵ روز ادامه می یابد. شدت علائم بیماری به سرعت و مدت از دست رفتن مایعات بدن بستگی دارد.


راه های انتقال وبا :
بیشترین راه اپیدمی وبا در كشور، افراد ناقل و مبتلا به این بیماری هستند. انتقال وبا از انسان به انسان از راههای زیر صورت می گیرد :
آب آلوده به مدفوع ( منابع آب بدون نظارت ) شامل : استخرهای بدون کلر کافی و ...، آشامیدنی‌ها و خوراکی‌ های آلوده .
شایان ذکر است خوردنی و آشامیدنی آلوده با همه گیری وبا رابطه مستقیم دارد و شیردادن کودکان با بطریی که با ماده ضد عفونی به خوبی تمیز نشده باشد یک عامل خطر چشمگیر برای شیرخواران است.
توضیح ۱: انتقال توسط تماس مستقیم فرد به فرد مانند تماس با بیمار نادر است.
توضیح ۲: طبق دستور وزارت بهداشت و درمان، در حال حاضر کلیه مسئولین استخرهای سرپوشیده و سر باز ملزم به اضافه نمودن کلر تا اندازه  3.5 ppm می باشند.

ابتلای به وبا دارای سه مرحله است :

الف : مرحله تخلیه ای: بیمار ناگهان دچار اسهال شدید، بدون درد و آبکی می شود که به دنبال آن ممکن است استفراغ روی داده و مدفوع نمای آب برنجی دارد.
ب : مرحله کلاپس: به دلیل کم آبی بدن، بیمار به مرحله کلاپس وارد می شود و بصورت پایین افتادن فشار خون ، نبض خیلی ضعیف ، شکم فرورفته، دست و پای خیلی سرد ، قطع ادرار و ... نمایان می شود. (مرحله کم آب شدن بدن)
ج : مرحله بهبودی: اگر مایعات بدن بیمار جبران شود فشار خون بیمار رو به افزایش می رود و علائم حیاتی نرمال شده و بیمار از مرگ حتمی نجات می باید.

تعاریف مورد وبا
مورد مشكوك :
در مناطقی که وبا آندمیک (بومی) نمی باشد فرد بالای پنج سال زمانی مشکوک به وباست که دچار دهیدراتاسیون شدید شود. در مناطقی که همه گیری وبا وجود دارد یا آندمیک می باشد فرد بالای ۵ سال زمانی مشکوک به وباست که اسهال آبکی با حجم زیاد و ناگهانی داشته باشد.

مورد تأیید شده :
هرفرد دچار اسهال كه توسط آزمایشگاه‌های معتبر ویبریو كلرا O۱ یا O۱۳۹ از مدفوعش جدا شده، مورد تأیید شده می باشد.

برخی از عوامل مؤثر در همه گیری وبا
- عوامل میزبان كه موجب مقاومت در برابر بیماری وبا می‌شود شامل ایمنی ناشی از عفونت پیشین با ویبریوكلرا و تغذیه شیرخوار با شیر مادر می‌باشند.
- گفته می شود از آنجا که ویبریوکلرا در محیط اسیدی نمی تواند زندگی کند بیمارانی که آنتی اسید مصرف می کنند یا تولید اسید معده آنها کاهش یافته است به وبا مستعدتر می باشند. همچنین افراد با گروه خونی O بدلایل نامعلوم علائم شدید بیماری وبا را نشان می‌دهند.

گروههای سرمی وبا
تنها گروه O۱ و گروه O۱۳۹ بعنوان عوامل همه گیری‌های وبا شناخته شده‌اند.

چگونه باید با بیمار مبتلا به اسهال برخورد کرد:

• دفع زیاد مایعات از بدن منجر به مرگ می شود بنابراین درصورت وجود استفراغ، مدت ۱۰ الی۲۰ دقیقه به فرد هیچگونه خوراکی داده نشود. و سپس بتدریج شروع به خوراندن مایعات شود.

  • برای جبران کم آبی بدن بیمار مبتلا به اسهال به طریق زیر عمل شود:
    مایعات مورد نیاز برای کودکان (زیر 6 ماه): شیر مادر ، محلول O.R.S (او.آر.اس) ادامه تغذیه کودک با شیر مادر، حتی بیش از گذشته، در هنگام اسهال از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است.
    مایعات مورد نیاز برای کودکان بالای 6 ماه و بزرگسالان: سوپ، دوغ، فرنی، چای خیلی کم رنگ و کم شیرین، محلول O.R.S

• ادامه تغذیه در جریان اسهال باعث بهبود سریعتر می شود و از مشکلات بعدی جلوگیری می کند.

• جهت تغذیه فرد مبتلا به اسهال همراه با بی اشتهایی، باید کوشش شود که فرد بیمار به دفعات و مقدار کافی تغذیه شود.

• کودکانی که دوران نقاهت پس از اسهال را می گذرانند لااقل به مدت یک هفته نیاز به غذای اضافی دارند.
   

نکات آموزشی و راه های پیشگیری از شیوع بیماری‌های عفونی دستگاه گوارش :
جهت پیشگیری از بیماری‌های قابل انتقال بوسیله آب و مواد غذایی از جمله بیماری‌های اسهال و حفظ سلامت خود و اطرافیان در منزل، تفریحگاه‌ها، پارك‌ها و در حین مسافرت به نكات زیر توجه فرمایید:

۱ - همیشه از آب لوله كشی تصفیه شده استفاده كنید و چنانچه از سلامت آب در دسترس اطمینان ندارید و از آب چاه، آب تانكرهای غیر کلر زده، آب چشمه ها، آب قنات ها و ... استفاده می‌کنید، ابتدا آنرا به مدت نیم ساعت جوشانده و پس از سرد كردن مصرف كنید و یا كلر زنی نمایید. (روش صحیح جوشاندن و کلرزنی در ادامه گفته خواهد شد)
۲ – از یخ های قالبی و کارخانه ای غیر بهداشتی استفاده ننمایید زیرا در آب مصرفی ، مراحل تولید و عرضه آن احتمال آلودگی به میکروب وبا و یا سایر میکروب ها وجود دارد.
۳ - هنگام سفر، آب و غذای سالم و مطمئن همراه داشته باشید و یا از نوشیدنیها و غذاهای با بسته بندی مطمئن و بهداشتی استفاده نمایید و در رودخانه ها یا آبهای مشکوک به هیچ عنوان شنا نکنید.
۴ - از آشامیدن آب‌های مشكوك در پارك‌ها، باغ‌ها و فضای سبز و از مصرف آب آشامیدنی که در منبع های آب و سقاخانه های کنار خیابان که دارای لیوان مشترک هستند و آبی که در اتوبوس های بین شهری که با استفاده ظروف عمومی و از یخ های قالبی برای سرد کردن آن، عرضه می شود، جداً خودداری نمایید.
۵ – برای نوشیدن آب از لیوان شخصی استفاده نمایید. در هنگام غذا خوردن از ظروف و قاشق و چنگال شخصی استفاده نمایید.
۶ - از مصرف مواد غذایی آماده، آب میوه و آب هویج، آب زرشک، معجون، فالوده، بستنی های غیرپاستوریزه و غیر کارخانه‌ای، بلال، فال گردو، ساندویچ، سالاد و دیگر مواد خوراكی و نوشیدنی‌هایی كه توسط فروشندگان دوره گرد عرضه می‌گردد جداً خودداری كنید.
۷ - همیشه از شیر و فرآورده‌های لبنی پاستوریزه استفاده كنید یا شیر را به مدت ۲۰ دقیقه قبل از مصرف بجوشانید.
۸ – حتی الامکان تا برطرف شدن خطر سرایت وبا، از مصرف سبزیجات، کاهو، کلم، خیار، گوجه فرنگی و ... خودداری نمایید و در صورت لزوم آن را طبق روشی که در ادامه گفته خواهد شد ضد عفونی نموده و سپس مصرف نمایید.
۹ - در موقع خرید و حمل مواد غذایی، اقلامی مثل نان را كه قابل شستشو و پختن مجدد نیستند را در كنار میوه و سبزیجات نشسته و گوشت خام قرار ندهید.
۱۰ - در مراسم عمومی همانند جشن ها، عروسی ها و ... حتی المقدور از مصرف سبزیجات، سالاد، میوه و بستنی خودداری نمایید مگر آن که کاملاً از شسته و ضد عفونی شدن و پاستوریزه بودن آنان اطمینان حاصل نمایید.
۱۱ - حتی الامكان از غذاهای طبخ شده در منزل استفاده كنید.
۱۲ - غذاها و مواد خوراكی باید تازه به تازه و به اندازه نیاز در یخچال و در ظروف سر بسته، دور از مگس و حشرات نگه‌داری شود.
۱۳ - از قرار دادن سبزی و میوه‌جات نشسته و ضد عفونی نشده در یخچال جداً خودداری كنید.
۱۴ - قبل از غذا خوردن و دست زدن به مواد غذایی، دست‌های خود را با آب و صابون خوب بشویید.
۱۵ - قبل از تهیه، توزیع و خوردن غذا و قبل از غذا یا شیر دادن به كودك حتماً دستها را با آب و صابون بشویید.
۱۶ - دستها را بعد از اجابت مزاج (رفتن به توالت)، شستن و تمیز كردن كودك و بعد از دست زدن به مواد غذایی خام نظیر سبزیجات، گوشت، ماهی و مرغ با آب و صابون بشویید.
۱۷ - زباله را در كیسه‌های مخصوص زباله جمع آوری و از انباشت آن خودداری کرده و در محل مخصوص جمع آوری زباله قرار دهید.
۱۸ - ضمن رعایت بهداشت فردی، از شنا کردن در استخرها، رودخانه ها، نهر ها و یا جوی های آلوده خودداری نمایید.
۱۹ – حتی المقدور از سفر کردن به کشورهای آلوده (همانند پاکستان، افغانستان، تاجیکستان، عراق، کشورهای شرق مدیترانه و شاخ آفریقا و ...) یا مناطق آلوده داخل کشور خودداری نمایید و در صورت ضرورت سفر توصیه های بهداشتی را کاملاً رعایت نمایید.
۲۰ - افرادی كه دچار ضعف عمومی بدن هستند، مانند مبتلایان به ایدز، هپاتیت، پیوند اعضایی‌ها، مصرف‌كنندگان داروهای شیمی‌درمانی و رادیوتراپی، دیالیزی‌ها، دیابتی‌ها و مبتلایان به بیماری‌های قلبی بیشتر در معرض خطر هستند و بیش از دیگران باید اصول بهداشت فردی را رعایت كنند.
۲۱ - خنك نمودن هوای محیط در حد كمتر از ۲۵ درجه و كم کردن رطوبت هوا به كمتر از ۵۰ درصد در کنترل شیوع وبا کمک می نماید.
۲۲ -  اسیدی نگه داشتن فضای معده (مصرف لیمو ترش تازه و دوغ پاستوریزه به همراه غذا) تا حد زیادی میكروب وبا را از بین می‌برد. به افرادی كه از داروهای آنتی‌اسید استفاده می كنند توصیه می شود با نظر پزشك معالج خود برای مدتی مصرف این داروها را كنار بگذارند.
۲۳ - تجویز آنتی بیوتیک مناسب باید توسط پزشک صورت بگیرد.
۲۴ - بیماری به مدت ۱ تا ۳ هفته (یعنی زمانی که میکروب در مدفوع یافت می شود) مسری است.
۲۵ - با مشاهده هر مورد از ابتلا به اسهال سریعاً به مراكز بهداشتی و درمانی مراجعه كنید. در صورتی كه فرد مبتلا به وبا به موقع به پزشك مراجعه كند درمان قطعی این بیماری امكان پذیر است.
۲۶ - مهمترین مشکل اساسی در بیماری وبا از دست دادن شدید مایعات و الکترولیتهای بدن می باشد، لذا پیش از رساندن بیمار به پزشک، خوراندن مایعات فراوان و محلول ORS به بیمار الزامی می‌باشد.
۲۷ - بدون تجویز پزشک از مصرف قرص های ضد اسهال به هر نحو خودداری کنید. بسیاری از افراد به دلیل خود درمانی و استفاده از برخی داروهای ضد اسهال در این بیماری دچار مشكلات حاد شده و باعث از دست رفتن زمان كه برایشان فوق‌العاده حیاتی است می‌شوند. زیرا مصرف این داروها موجب می شود میکروب فرصت بیشتری در روده برای تکثیر و دفع سم پیدا کند و بیماری تشدید شود.
۲۸ - گزارش سریع موارد بیماری وبا به مراکز ذیصلاح از مهمترین عوامل پیشگیری است چرا که نتیجه آن بیماریابی زودرس در جامعه و درمان سریع در مورد بیماری خواهد بود.

محلول ORS
اصلی ترین راه درمان وبا استفاده از مایعات و جبران آب دفع شده است چرا كه فرد مبتلا در مدت زمان كوتاهی آب بدن خود را از دست می‌دهد و جبران آب از دست رفته باید از طریق خوراكی ، استفاده ازORS و سرم های خاص صورت گیرد. از این رو روش تهیه و مصرف ORS در زیر توضیح داده شده است:

• پس از شستن دستها، تمام پودر محتوی یک بسته ORS را در یک ظرف تمیز بریزید و با اضافه کردن یک لیتر (۴ لیوان) آب آشامیدنی سالم، محلول را خوب به هم بزنید که پودر در داخل آن حل شود. این محلول باید همه روزه به صورت تازه فراهم و در مدت ۲۴ ساعت مصرف شود. ضمناً محلول حاصل نباید جوشانده شود.

• به محلول O.R.S نباید چیزی اضافه نمود.

• پس از هر بار دفع مدفوع و تا برطرف شدن علایم بیماری از آن استفاده نمائید.

• در مکانهایی که دسترسی به ORS مقدور نیست، مخلوط ساده ای از یک قاشق چایخوری سرپر (۵ گرم) نمک طعام و دو قاشق سوپخوری سر پر (۴۰ گرم) شکر را در یک لیتر آب آشامیدنی جوشانده شده حل نموده و تا بدست آوردن ORS مصرف نمایید.

گفتنی است کشف ORS پیشرفت عمده و علمی در مبارزه با وبا و دیگر بیماریهای اسهالی بوده است.

نحوه پاکسازی آبهای مشکوک و همچنین تهیه کلر مادر:
در موارد مشکوک به آلودگی آب برای ضد عفونی به دو طریق زیر عمل نمائید:

۱ - جوشانیدن آب به مدت حداقل ۳۰ دقیقه (از زمان جوش آمدن)
۲ - ضد عفونی با محلول کلر ذخیره ۱% (کلر مادر) برای آبهای شفاف ولی مشکوک به آلودگی.

طرز تهیه كلر مادر جهت ضد عفونی كردن آب:
۱۵ گرم (سه قاشق صاف مرباخوری) پرکلرین۷۰% (هیپوکلریت سدیم) را به یك لیتر آب اضافه كرده و برای ۲ دقیقه به هم بزنید. محلول پس از یک ساعت برای ضد عفونی کردن آب های مشکوک قابل استفاده است.
محلول کلر مادر را در بطری تیره رنگ، در جای خنک و دور از نور و دسترس اطفال نگهداری نمائید. این محلول به مدت یک ماه برای ضدعفونی آبهای مشکوک قابل استفاده است.
نحوه استفاده از کلر مادر:
برای ضد عفونی آب های مشکوک، با قطره چكان ۳ یا ۴ قطره از محلول کلر مادر را به هر لیتر آب اضافه نموده، بهم زده و بعد از یک ساعت آن را مصرف نمائید. آب ضد عفونی شده به این روش مدت ۲۴ ساعت قابلیت استفاده دارد.

روش کلی ضد عفونی کردن میوه جات و سبزیجات :

الف) پاکسازی: ابتدا سبزیجات را به خوبی پاک کرده و با آب شستشو دهید تا گل و لای آن برطرف گردد.
ب) انگل زدایی: سبزیجات را در یک ظرف ۵ لیتری آب (بسته به میزان سبزی) ریخته و به ازای هر لیتر آب ۳ تا ۵ قطره مایع ظرفشوئی معمولی به آن اضافه کرده و ظرف را از آب پر کنید و بهم بزنید تا تمام سبزی در داخل کفاب قرار گیرد. مدت ۵ دقیقه سبزی را در کفاب نگه دارید تا تخم انگلها از آن جدا شوند. سبزی انگل زدایی شده را از روی کفاب جمع آوری وتخلیه نمائید و ظروف و سبزی را مجدداً با آب سالم شستشو دهید تا باقی مانده مایع ظرفشوئی از آن جدا شود.
ج) ضد عفونی: برای ضد عفونی سبزیجات و از بین بردن میکروبها، یک گرم (نصف قاشق چایخوری) پودر پرکلرین ۷۰% را در ظرف ۵ لیتری پر از آب (هر ۵ لیتر آب ۱ گرم پرکلرین ۷۰%) ریخته کاملا حل کنید تا محلول ضد عفونی بدست آید، سپس سبزی انگل زدایی شده را برای مدت ۱۰ دقیقه در محلول ضد عفونی کننده فوق قرار دهید تا ضد عفونی گردد.
توضیح: اگر پرکلرین در دسترس نباشد می توانید از هر ماده ضد عفونی کننده مجاز دیگری که در داروخانه ها، سوپرمارکتها و ... عرضه می شود طبق دستورالعمل مصرف آن، استفاده نمائید.
د) آبکشی : سبزی ضد عفونی شده را مجدداً با آب سالم بشوئید تا باقی مانده کلر از آن جدا شود و سپس مصرف نمائید. سبزیجات ضد عفونی شده را از محلول بیرون آورده با آب سالم چندین بار شستشو دهید

شرایط محیطی مناسب برای همه گیری وبا
مناطق فاقد آب سالم و بهداشت محیط مناسب در خطر همه گیری وبا می‌باشند. این مناطق شامل نقاط شهری كه آب آن بمقدار كافی كلر زنی نمی‌شود و مناطق روستایی كه به لوله كشی و چاههای حفاظت شده دسترسی ندارند و مناطقی كه توالت و سیستم فاضلاب در آنها بطور معمول استفاده نمی‌شود، می‌باشند.

تدابیر بهداشت محیط :
- افزایش میزان كلر آب لوله كشی توسط شركت‌های آب و فاضلاب كشور تا از ورود و تكثیر عوامل بیماری زا جلوگیری شود.
- جلوگیری از فعالیت فروشندگان دوره‌گرد مواد غذایی توسط وزارت كشور، شهرداری و استانداری‌های سراسر كشور.
- با توجه به اینكه در برخی از نقاط حاشیه شهر نظیر محدوده جنوب تهران برای آبیاری سبزیجات احتمالاً از فاضلاب استفاده می‌شود، شهروندان حتی‌المقدور سبزیجات مصرف ننمایند و در صورت لزوم مصرف، هیچ نوع سبزی خامی را بدون عملیات پاک سازی و سالم‌سازی ( انگل زدایی، ضدعفونی) مصرف نكنند.
- پس از هر اجابت مزاج دست‌ها را كاملا با آب و صابون شست و شو داده و از سلامت آب آشامیدنی مصرفی اطمینان كامل داشته باشند.
- تامین آب سالم و تصفیه شده، دفع بهداشتی فاضلاب ، بهداشت خوراکیها و آموزش بهداشت به عنوان مؤثرترین روش پیشگیری .
- همچنین برای درمان وبا نباید وقت را از دست داد ، بیمارانی که کم آبی متوسط دارند باید با مایع خوراکی درمان شوند و به نزدیکترین مرکز درمانی یا بیمارستان منتقل شوند و در راه رسیدن به بیمارستان مایعات خوراکی به آنها داده شود. در موارد کم آبی شدید مستلزم دادن مایع از راه وریدی است که میزان مایعات و الکترولیتها توسط پزشک محاسبه و به بیمار تزریق می شود .
- اصل کار این است که دادن مایعات خوراکی باید برابر با میزان از دست دادن مایعات از راه دفعی باشد. به عنوان درمان کمکی توسط پزشک معالج آنتی بیوتیک داده می‌شود تا دوره بیماری را کوتاه و مدت دفع ویبریوری وبا از راه مدفوع کم شود.
- در نهایت نظارت و كنترل كیفی‌آب شرب شهری و روستایی، كنترل مراكز تهیه و توزیع مواد غذایی، نظارت بر دفع بهداشتی زباله‌ها، نخاله‌ها و فاضلاب شهری، نظارت بر اماكن عمومی همچون استخرها، نظارت بر كارخانجات یخسازی و كنترل پایانه های مسافربری را می توان از اقدامات بهداشتی عنوان كرد.

 

فتح الله غلامی بروجنی

فاضل محمدی مقدم

و

حشمت الله نور مرادی

موفقیت شما را در آزمون دکترای بهداشت محیط تبریک عرض نموده. موفقیت روز افزون شما را از خداوند منان خواستارم در پایان یک سبد گل از دشت لاله های واژگون را به شما تقدیم میکنم

دشت لاله(چهارمحال و بختیاری)                        (تونل کوهرنگ)

تولید بیوپلیمر کیتوزان از پوست میگو

در این تحقیق ابتدا یك پایلوت نیمه مداوم جهت تولید بیوپلیمر كیتوزان از پوست میگو، طراحی و ساخته شد. به منظور ارزیابی فنی كاربرد بیوپلیمر كیتوزان تولید شده به عنوان كمك منعقد كننده، ابتدا در مقیاس آزمایشگاهی با استفاده از دستگاه جارتست عملكرد كیتوزان تولیدی با كیتوزان تجاری و پلیالكترولیت مصنوعی مقایسه شد. پس ازاطمینان از مشابه بودن عملكرد این كیتوزان با كیتوزان تجاری و پلیالكترولیت مصنوعی، عملكرد كیتوزان تولیدی دركلاریفایر نیروگاه قم مورد ارزیابی قرار گرفت كه در این مورد نیز عملكرد مناسبی از خود نشان داد. محاسبات و بررسیهای انجام شده نشان میدهد كه استفاده از كیتوزان تولید داخل به عنوان كمك منعقدكننده، بسیار مقرون به صرفه است. همچنین تحقیقات انجام شده حاكی است كه استفاده از بیوپلیمر كیتوزان به عنوان كمك منعقد كننده نه تنها مشكل زیستمحیطی نداشته بلكه از ایجاد بسیاری مشكلات زیستمحیطی جلوگیری میكند.

سختپوستان دریایی نظیر خرچنگ، میگو، لابستر و برخی بندپایان دیگر دارای مواد معدنی، آلی و كیتین هستند.كیتین ماده اولیه تولید بیوپلیمر كیتوزان است. كیتین و كیتوزان در برخی كشورها بصورت تجاری تهیه میشوند. خصوصیات شیمیایی و بیولوژیكی بیوپلیمر كیتوزان موجب استفاده گسترده آن در بسیاری از فرآیندهای صنعتی، پزشكی، داروسازی، كشاورزی و غذایی شده است. بیشترین میزان مصرف كیتوزان در سیستمهای تصفیه آب و پساب به عنوان منعقدكننده و كمك منعقدكننده است. در سیستمهای تصفیه آب، كیتوزان به عنوان كمكمنعقدكننده به همراه منعقدكنندههای متداول آلوم و كلرورفریك استفاده میشود. این بیوپلیمر توانایی بالاتری در لختهسازی ذرات كلوئیدی نسبت به پلیالكترولیتهای مصنوعی دارد. كیتوزان برای تصفیه آبهای آلوده به مواد نفتی، سمی، رادیواكتیو و تركیبات آلی نظیر پلیكلروبیفنیل بكار میرود. این بیوپلیمر همچنین در تصفیه پسابهای حاوی حشرهكشهای د.د.ت، متیل استات جیوه، استالدئید، آرسنیك و تركیبات كلردار بنزین استفاده میشود.

●فرآیندهای تولید كیتوزان از پوست میگو

برای تولید كیتوزان از پوست میگو، ابتدا باید پوست میگو را شستوشو و خشك كرده، سپس آن را بوسیله آسیاب به دانههای ۲ الی ۶ میلیمتری ریز كرد. استخراج كیتین از دانههای فوق شامل دو مرحله است. در مرحله اول مواد معدنی نظیر كربنات و فسفات كلسیم با استفاده از محلول اسید كلریدریك و در مرحله دوم مواد آلی (پروتئین، چربی و رنگدانهها) با استفاده از محلول هیدروكسید سدیم، از دانهها جدا میشوند. سپس عملیات شستوشو و خشك كردن كیتین انجام شده و در انتها با دیاستیله كردن كیتین حاصل،كیتوزان تولید میشود.

لازم به ذكر است در این تحقیق یك پایلوت نیمه مداوم جهت تولید بیوپلیمر كیتوزان، در بحش طرحریزی فرآیندهای صنعتی شركت متن، طراحی و ساخته شد.

●ارزیابی فنی كاربرد كیتوزان تولیدی به عنوان كمك منعقدكننده

۱- ارزیابی فنی كاربرد كیتوزان تولیدی در مقایسه با كیتوزان تجاری، با استفاده از دستگاه جارتست

ابتدا ۶ نمونه آب با كدورت NTU۳۰ و هر یك به حجم نیملیتر را در ۶ بشر ریخته، سپس آنها را در زیر همزنهای جارتست قرارداده و به مقدار مورد نظر آلوم به آنها اضافه شد. همزدن نمونهها شامل دو مرحله اختلاط سریع، هدف توزیع همگن منعقدكننده است لذازمان این مرحله كوتاه و دور همزن بالا (rpm۱۴۰-۱۰۰) است اما در مرحله لختهسازی نیاز به اختلاط نمونه با سرعت كم (rpm ۴۰-۳۰) است تا امكان برخورد ذرات بدون بار با یكدیگر و ایجاد فلوك مهیا شود. اگر زمان لختهسازی بیش از حد باشد فلوكهای تشكیل شده مجدداً شكسته شده و باعث بالا رفتن كدورت خواهند شد. زمان لختهسازی، ۱۰ الی ۴۰ دقیقه پیشنهاد شده است كه برحسب شرایط و نمونه تعیین میشود. بنابراین پس از تزریق آلوم، اختلاط نمونهها با سرعت rpm۱۲۰ و به مدت یك دقیقه انجام شد، سپس سرعت همزن را به rpm۴۰ كاهش داده و عمل لختهسازی به مدت ۱۰ الی ۲۵ دقیقه صورت گرفت. بعد از این مرحله نمونهها از زیر همزن بیرون آورده شده و به صورت ساكن قرار داده شدند. پس از تهنشین فلوكها، با نمونهگیری از آب كدر، كدورت باقیمانده به وسیله دستگاه كدورتسنج اندازهگیری شد.

لازم به ذكر است كه به منظور ارزیابی عملكرد كیتوزان تولیدی در مقایسه با كیتوزان تجاری، افزایش مقادیر مختلفی از آلوم قبل از اختلاط سریع و كیتوزان تولیدی و تجاری قبل از اختلاط كند به نمونههای فوق در نظر گرفته شد.نتایج به دست آمد از آزمایشات دستگاه جارتست در زمینه كاهش كدورت آب كدر نشان داد كه كیتوزان تولیدی عملكردی مشابه با كیتوزان تجاری داشته و میتوان امیدوار بود كه با انجام اصلاحاتی در نحوه تولید كیتوزان، محصولی تولید كرد تا به راحتی به عنوان كمك منعقدكننده مورد استفاده قرار گرفته و بتدریج جایگزین پلیالكترولیتهای مصنوعی شود.

۲- ارزیابی فنی كاربرد كیتوزان تولیدی در مقایسه با پلیالكترولیت مصنوعی، با استفاده از دستگاه جارتست

جهت ارزیابی فنی كاربرد كیتوزان تولیدی در مقایسه با پلیالكترولیت مصنوعی، آزمایشاتی توسط دستگاه جارتست بر روی نمونههای آب خام نیروگاه قم انجام شد.

ابتدا پارامترهای شیمیایی مورد نیاز آب خام نیروگاه قم اندازهگیری شده، سپس ۴ نمونه آب قم هر یك به حجم یك لیتر، در ۴ بشر ریخته شدند. در ادامه به هر یك از بشرها مقدار ppm۳۰ كلرور فریك تزریق كرده و دستگاه با دور همزن rpm۲۰۰ تنظیم شد. سپس كربنات سدیم و آهك هر یك به ترتیب به میزان ۷۵۰ و ۳۲۰ میلیگرم به محلول اضافه شدند. بعد از گذشت ۲ الی ۳ دقیقه، به بشرهای ۱ الی ۴ به ترتیب ppm۱ بیوپلیمر كیتوزان، ppm۱ پلی الكترولیت مصنوعی، ppm۲ بیوپلیمر كیتوزان و ppm۲ پلیالكترولیت مصنوعی افزوده شده ودستگاه با دور همزن rppm۴۰-۳۰ تنظیم شد. عمل اختلاط به مدت ۲۰ دقیقه ادامه یافت تا عمل لختهسازی تكمیل و تهنشینی صورت گیرد.نتایج آزمایشات نشان میدهد كه هر دو پلیالكترولیت از نظر حذف سختی كل و سایر پارامترها دارای عملكرد تقریباً یكسانی هستند.

۳- ارزیابی فنی كاربرد كیتوزان تولیدی در مقایسه با پلیالكترولیت مصنوعی، با استفاده از كلاریفایر نیروگاه قم

تصفیه خانه نیروگاه قم شامل قسمتهای پیش تصفیه و تصفیه نهایی است. در قسمت پیش تصفیه، آب خام ورودی با سختی كل ppm۱۰۰۰ و هدایت الكتریكی &#۹۵۶;S/cm ۵۵۰۰ وارد كلاریفایر به حجم ۲۵۰ متر مكعب می شود. سختی این آب بیشتر از نوع غیركربناتی است لذا در فرآیند تصفیه باید از چهار نوع مواد شیمیایی شامل كربناب سدیم، آهك، كلرورفریك و پلیالكترولیت استفاده شود. بدین منظور ابتدا كلرورفریك به مقدار ppm۳۰ در مسیر آب خام ورودی به كلاریفایر در جایی كه اختلاط به شدت سریع است، تزریق میشود. بعد از این مرحله، آب خام وارد منطقه واكنش كلاریفایر میشود. در ابتدای ورود به این منطقه، آهك به مقدار ppm۳۲۰ تزریق شده و با توجه به اینكه كلاریفایر از نوع لجن برگشتی است از زیر منطقه واكنش، محلول لجن نیز وارد شده و توسط بهمزن كلاریفایر، اختلاط سریع صورت میگیرد. در فاصله كمی در این منطقه محلول كربنات سدیم به مقدار ppm۷۵۰ وارد واكنش شده تا عمل سختیگیری كامل شود. PH مناسب برای محیط حدود ۵/۱۰-۵/۸ است. پس از اینكه واكنشها تكمیل شدند، محلول پلیالكترولیت PPM۱، به آب اضافه شده و از منطقه واكنش خارج و وارد منطقه لختهسازی میشود. در این منطقه لختههای بزرگ تشكیل و سپس تهنشین میشوند. آب تصفیه شده پس از خروج از این منطقه به سمت بالا حركت كرده و از بالا خارج وپس از عبور از فیلترهای ثقلی در دو مخزن مخصوص ذخیره می شود. این آب در دو قسمت سرویس و تولید آب مقطر مصرف می شود.

جزوه انتقال وتوزیع آب-سازمان بر نامه ریزی-تدریس شده در دانشگاه علوم پزشکی ایران-دکتر علی امینی

دید کلی:

بسیاری از جوامع یا افراد قدر نعمت های موجود را نمی دانند و این قدرنشناسی را بهره برداری نادرست از این نعمت ها نشان می دهند. یکی از این نعمت های بزرگ خداوند ، آب است. چون منابع آب محدود است باید در استفاده از آنها دقت کافی به عمل آید.
در بخش کشاورزی عوامل زیادی سبب هدر رفتن مقدار زیادی از آب می شود که بر فراز آنها عبارتند از:

• آبیاری مزارع در زمان نامناسب:

آبیاری به هنگام ظهر که گرمای هوا سبب افزایش تبخیر می شود ، مقدار زیادی از آب را هدر می‌دهد.

• غرقابی کردن زمین کشاورزی و نفوذ دادن آب به اعماق زمین:

آب زیاد دادن به زمین سبب می شود که خاک تا عمق زیادی از آب پرشده و فضاهای خالی آن پر شود.

                                   

• آلودگی آبها:

به وسیله سموم دافع آفات گیاهی و یا ریختن کودهای شیمیایی ، آبها آلوده می‌شوند.

• آیا فکر جدیدی دارید که از هدر رفتن آب در کشاورزی جلوگیری کند.

تامین آب آشامیدنی شهر و روستا

مردم به آب سالم برای آشامیدن و پرداختن به امور بهداشتی نیاز دارند. تامین آب با صرف هزینه و سرمایه گذاری زیاد انجام می‌‌شود. در تامین آب سالم و مناسب ، به مراحل زیرین پرداخته می شود:

• کشف منابعی که برای آشامیدن و سایر مصارف مردم مناسب باشد.

• جمع آوری آبهای سطحی یا بهره برداری از آبهای زیرزمینی

• تصفیه آب برای از بین بردن آلودگیهای احتمالی

• انتقال آب از محل تصویه به محل های مصرف (شهر و روستا)

• مراقبت از تاسیسات ، کانالها و لوله های انتقال آب

همه موارد اخیر به تخصص ، هزینه و زمان نیازمند است. بنابراین ، در مناطق شهری و روستایی آبهای آشامیدنی لوله کشی شده یا تصفیه شده با صرف مخارج زیادی فراهم می شود و باید در استفاده از آنها دقت کافی به عمل آید. زندگی شهرنشینی و تراکم جمعیت در شهرها و توجه به امور بهداشتی آنها سبب شده که نیاز بیشتری به آب آشامیدنی سالم احساس شود. تامین آب مناطق شهری و روستایی گاهی سبب کاهش مورد نیاز کشاورزی و باغداری می شود.

  بهره برداری از اب در صنايع 

در اوایل قرن بیستم ، از کل مصارف آب در جهان ، حدود 6% در بخش صنایع مصرف می شد. هم اکنون این رقم 4.5 برابر شده است. در ایران فقط 5% از کل مصرف آب مربوط به صنایع می باشد. آبی که به صنایع می رسد، معمولاخیلی زود کیفیت خود را از دست می دهد. یا گرمای آن زیاد می شود و یا آلودگی شیمیایی و میکروبی پیدا می کند. گرمای آب مورد نیاز صنایع را می توان با برجک های خنک کننده گرفت و آب را دوباره یا چندباره مورد استفاده قرار داد. اما رفع آلودگی شیمیایی یا میکروبی به تخصص و هزینه زیادی نیاز دارد. البته آبهای آلوده صنعتی به مدت زیادی در طبیعت باقی می مانند.

بحران آب

روند افزایش جمعیت و گسترش منابع و نیاز به آب برای تامین غذای بشری سبب شده است که آب به عنوان یک عامل حیاتی و بوجود آورنده بحران تلقی شود. کافی است برای پی بردن به ارزش آب و نقش آن در ایجاد تنش های سیاسی به جدالهای سران کشورها بر سر تقسیم آبها و مرزهای آبی توجه شود.

برای حل این بحران استفاده از آب رودخانه ها تا یک سقف معینی مجاز است. آبهای مرزی حتی جنگهایی را بین کشورها به وجود آورده و اختلافات اساسی ایجاد کرده که با مصرف مناسب و برنامه ریزی دقیق در مصرف می شود از این بحرانها خلاصی یافت.

مصرف بهینه آب  

• بر اساس بررسی های به عمل آمده میانگین آب مصرفی سرانه جهان (صنعتی ، کشاورزی و آشامیدنی) در حدود 580 مترمکعب برای هر نفر در سال است. متاسفانه این رقم در ایران با کمبود منابع آب ، 1300 متر مکعب در سال است. این امر بیانگر اتلاف منابع آب و اسراف بیش از حد منابع حیاتی است.

• مقدار مصرف سرانه آب لوله کشی آشامیدنی در شهرهای ایران در حدود 142 متر مکعب در سال است که از مصرف سرانه برخی کشورهای اروپایی پرآب ، مانند اتریش (108 مترمکعب درسال) و بلژیک (105 مترمکعب درسال) بیشتر است. یکی از دلایلش این است که در ایران از آب آشامیدنی تصفیه شده برای شستشوی اتومبیل ، حیاط ، آبیاری باغچه ها ، استحمام ، لباسشویی و ظرفشویی استفاده می شود. در حالی که در اکثر کشورها آب آشامیدنی از آبی که به سایر مصارف می رسد ، جداست.

• برای بهره برداری درست از آبهای آشامیدنی بهداشتی ، شاید بهترین راه جدا کردن آب آشامیدنی از آبهای مصرفی دیگر است.

• در کشاورزی بایستی روشهای آبیاری متناسب با محیط باشد و یا از روشهای جدید آبیاری استفاده شود که اتلاف آنها کم است. مثلا آبیاری بارانی یکی از راه های بهره برداری از آبها در کشاورزی است.

• تهیه آبهای آشامیدنی بهداشتی شهر و روستا به علت اینکه تصویه می_ شوند، بسیار پرهزینه از آبهای کشاورزی و صنعتی است. بنابراین ، باید در مصرف این آبها دقت کافی به عمل آید.

آلودگی آبها

مسائل بهره برداری از منابع آب جهان فقط به مصرف نادرست بر نمی‌گردد. گاهی انسان با کارهای نادرستش ماهیت آب را تغییر می دهد که به آن آلودگی آب گویند. آلودگی آب تغییرات فیزیکی ، شیمیایی و زیستی (میکروبی) را شامل می شود. که عمده ترین این آلودگی‌ها را در زیر لیست می کنیم.

• وارد کردن زباله های صنعتی یا خانگی در آب

• ریختن فاضلاب صنعتی ، خانگی و بیمارستانی در آب

• آلودگی حرارتی آب که از طریق عملیات صنعتی در آب رودخانه ها ایجاد می شود. مثلا نیروگاه های تولید برق ، تولید فلزات و برخی کالاهای دیگر سبب آلودگی حرارتی آب می شوند. گرم شدن آب ارگانیسم موجودات زنده جهان را به هم می زند. زیرا برخی از گیاهان ، ماهی‌ها و موجودات زنده آبزی در آب رودخانه ها و دریاچه ها تا دمای خاصی می توانند تحمل کنند و دمای بیشتر یا کمتر از آنها حیات آنها را به خطر می اندازد. بنابراین ، آلودگی حرارتی نیز در نوع خود مهم است.

• وارد کردن سموم دافع آفات گیاهی و کودهای شیمیایی آب را آلوده می کند. ورود مواد شیمیایی و عناصر نامطلوب در آب ، سبب آلودگی شیمیایی آن شده و چون آب در طبیعت در گردش است ، آلودگی آب سریعا گسترش می یابد. جیوه ، سرب ، مواد شیمیایی سمی ، از خطرناکترین آلوده کننده های آب هستند و برخی از این مواد ، سالها در محیط باقی می مانند و حیات جانداران و گیاهان را به خطر می اندازند.

 چکیده: 

• میزان مصرف آب در بخش کشاورزی ایران بیش از سایر بخش هاست.

• تامین مصرف آب آشامیدنی شهر و روستاها با صرف هزینه ها و بحران آب منجر به بروز اختلافات و تنش ها بین کشورها می شود.

• یکی از راه های مصرف بهینه آب جدا نمودن آب آشامیدنی از سایر آبهای مصرفی است.

• انسان با فعالیت های خود سبب آلودگی آب به طرق مختلف می گردد.

سایت تخصصی بهداشت محیط

حذف فلزات سنگین از فاضلاب

Bioremidation of heavy metals))

از بین 105 عنصر جدول تناوبی حدود 80 عنصر به دلایل خصوصیات ویژه از جمله چگالی بالا در گروه فلزات واقع شده اند. در این میان چگالی سطحی همه فلزات يكسان نبوده و این امر عاملی برای جداسازی فلزات سنگین از بقیه گروه شده است،بطور کلی فلزات سنگین دسته ای از فلزات هستند که چگالی سطحی آنها بیش از ۵mg/cm³ باشد که ازجمله آنها می توانیم به سرب ،روی، کادمیوم، جیوه و نیکل اشاره نماییم.

حضور فلزات سنگین بیش از استانداردهای تعریف شده در محیط باعث بروز مشکلات و عوارض زیست محیطی برای ساکنان آن محل و اکوسیستم میگردد.تاثیرات فلزات سنگین روی انسان مختلف بوده و عمده ترین آن مربوط به بروز اختلالات عصبی است. جیوه  قوی ترین سم فلزی است که در آب بصورت معدنی یا آلی دیده شده و به شکل متیل اتیل مرکوری در زنجیره غذائی وارد بدن آبزیان گرديده و تجمع می یابد. این فلز می تواند از طریق جفت وارد بدن جنین شده و ناهنجاریهای مختلفی ایجاد نماید.

صنایع عمده ترین منابع آلاینده مربوط به فلزات سنگین هستند. کارخانجاتی از قبیل آبکاری ، باطریسازی و تولید قطعات الکترونیک از مهمترین آنها میباشند.آلودگی ناشی از سرب عمدتا مربوط به سوختهای فسیلی می باشد که بدنبال آلودگی هوا ، آلودگی خاک وآب را هم به دنبال خواهد داشت.

اکثر قریب به اتفاق واحدهای تولید کننده فاضلاب صنعتی حاوی فلزات سنگین فاقد سیستم های تصفیه هستند و روزانه مقادیر فراوانی فاضلاب صنعتی را وارد محیط زیست یا شبکه فاضلاب شهری می نماید که باعث آلودگی منابع آبی می شوند. در مواردی نیز که فاضلاب صنعتی تصفیه می شود مشکل دفع و دفن لجن تولید شده وجود دارد که می تواند از طریق گیاهان، جذب و وارد چرخه غذایی شود . بنابراین حذف فلزات سنگین می بایستی در مورد لجن تصفیه خانه های فاضلاب نیز انجام گیرد .

روشهای مختلفی برای حذف فلزات سنگین و خارج نمودن آنها از محیط از جمله پساب های صنعتی وجود دارد که به طور عمده شامل روشهای شیمیایی و بیولوژیک میگیرد.

از جمله روشهای شیمیایی می توان به خنثی سازی ترسیبی به کمک سود ، آهک یا کربنات سدیم اشاره کرد .

در بحث روشهای بیولوژیک نیز مدلهای مختلفی ارایه شده است .یکی از مدلها ،روش احیای باکتریائی سولفات می باشد به این ترتیب که باکتری های احیا کننده سولفات ترکیبات آلی مانند متانول و اتانول را  با استفاده ازسولفات اکسید نموده وبی کربنات وسولفید هیدروژن ایجاد می نماید . در مرحله بعد سولفید هیدروژن با یونهای فلزات سنگین ترکیب و سولفید های نا محلول به شکل لجن متراکم رسوب می نماید .

در حالا حاضر تصفیه خانه های متعددی در نقاط مختلف جهان با استفاده از انواع میکروارگانیزمها عمل حذف فلزات سنگین را انجام میدهند. به عنوان مثال براساس نتایج حاصل از پروژه تحقیقاتی شرکت شل ، تصفیه خانه بیولوژیکی پالایشگاه روی Budel Co روزانه در حدود 7200متر مکعب از پساب آلوده به فلزات روی و کادمیوم را تصفیه می نماید.    

سایت تخصصی بهداشت محیط

خدمت آن دسته از عزیزان کاردانی که در رابطه با جزوات کاردانی به کارشناسی  راهنمائی خواسته بودند .

این عزیزان میتوانند جزوات اساتیدی را که ما  خلاصه ای از آنها را در این وبلاگ آورده ایم  تهیه کنند.

خلاصه ای از مطالب که فصل چهارم کتاب جامع بهداشت عمومی است را  قبلا در سایت قرار داده ایم که دوستان در بخش آرشیو موضوعی ودر قسمت کلیات بهداشت محیط   میتوانندآنها را دانلود کنند

سایت تخصصی بهداشت محیط

کتاب زیر ذر ۳جلد

این کتاب هم در ۳جلد

وکتاب معروف زیر که در همه آزمونهای زبان  به عنوان یک منبع کمکی استفاده میشود

سات تخصصی بهداشت محیط

به دلیل   فرصت کم معرفی یکی یکی این منابع  را به فرصتهای آینده موکول میکنیم 

سایت تخصصی بهداشت محیط

خواص میکروب کشی تشعشعات ناشی از پرتو فرابنفش سبب شده تا از بدو آشنایی با آن در اوایل قرن بیستم، کاربردهای گسترده ای بیابد. برای گندزدایی از فاضلاب اولین بار در دهه 90 میلادی از اشعه فرابنفش استفاده گردید. در صورت استفاده از شدت مناسب پرتوهای تابیده شده، تشعشع فرابنفش قابلیت کشتن ویروسها و باکتریهای موجود در فاضلاب را بدون تولید مواد خطرناک دیگر را دارد.
سیستمهای کربن فعال یکی دیگر از روشهای معمول در حذف مواد ارگانیک عامل ایجاد رنگ و بو در تصفیه خانه های آب می باشد. وقتی که این مواد در تماس سطحی با کربن فعال قرار می گیرند، لایه ای از مولکولهای این مواد آلی بر روی سطح کربن به دلیل عدم تعادل نیرویی بین مولکولهای سطح کربن، انباشته می شود.

سایت تخصصی بهداشت محیط

سایت تخصصی بهداشت محیط

سایت تخصصی بهداشت محیط

دید کلی

ویژگیها

1. کمی حساسیت آنها در برابر مواد معلق موجود در فاضلاب.
2. کم بودن ارتفاع مانومتری (ارتفاع تلمبه زنی).
3. کمتر بودن بازده آنها.
4. کم بودن ارتفاع مکش در آنها که عملا صفر فرض می‌شود.
5. مقاومت بیشتر در برابر مواد خورنده در فاضلاب.
6. مقاومت بیشتر در برابر مالش.
   
   با توجه به ویژگیهای نامبرده و به ترتیب تکامل پمپهای فاضلاب مهمترین انواع آنها عبارتند از پمپهای فاضلاب با هوای فشرده ، پمپهای فاپلاب با جریان هوا ، پمپهای پیچوار و بالاخره انواع پمپهای دورانی ویژه فاضلاب.

پمپهای فاضلاب با هوای فشرده (تلمبه‌های هوائی)

پمپهای فاضلاب با جریان هوا (پمپهای حبابی)

پمپهای پیچوار

معایب پمپهای پیچوار

• جاگیری زیاد به ویژه وقتی نیاز به ارتفاع مانومتری بیش از 3 متر باشد که در این صورت باید دو تلمبه پشت سر هم و بصورت سری کار کنند.
• گرانی ساختمان تلمبه خانه‌های این پمپها.
• محدودیت ارتفاع تلمبه زنی.
• ممکن نبودن کاربرد این پمپها برای فرستادن فاضلاب در لوله‌های زیر فشار.

مزایای پمپهای پیچوار

• حساس نبودن در برابر مواد معلق در فاضلاب که در نتیجه نیازی به ساختن آشغالگیر پیش از آنها نیست.
• روباز بودن و سادگی تعمیر و دسترسی به پره‌های پمپ.
• هماهنگی دبی پمپ با دبی ورودی به تلمبه خانه. یعنی با بالا رفتن سطح فاضلاب در انباره مقدار دبی بالا رونده نیز افزایش می‌یابد.

پمپهای دورانی

انواع پمپهای دورانی

پمپهای شعاعی یک پره‌ای

پمپهای شعاعی دو یا سه پره‌ای

پمپهای با پروانه ای مارپیچی

پمپهای استوانه‌ای

پمپهای پروانه‌ای

این پمپها از انواع پمپهای محوری می‌باشند که در آنها فاضلاب در امتداد محور وارد پمپ شده و در امتداد محور از پروانه‌ها بیرون می‌رود. زاویه پره‌های این پمپها ممکن است ثابت نبوده و با فرمانی در حین دوران تغییر نماید. پمپهای پروانه‌ای را که پره آن قابل تنظیم است بنام پمپهای کاپلان می‌نامند. کاربرد پمپهای پروانه‌ای برای فاضلابهای ناشی از بارندگی و یا فاضلابهای خانگی بسیار رقیق شده و یا نسبتا تصفیه شده مناسب است. این پمپها می‌توانند دبی‌های بسیار زیاد در حدود 500 تا 5000 لیتر در ثانیه را به ارتفاع مانومتری کم و در حدود 2 تا 8 متر بفرستند. آب با کمک پره‌های و درون استوانه‌ای ، در امتداد محور حرکت می‌کند و سپس توسط زانوی تغییر جهت می‌یابد. هر دو نوع پمپهای بند اخیر در برابر مواد معلق و به ویژه مواد معلق الیافی شکل بسیار حساسند و لذات از این گونه پمپها تنها برای پمپاژ فاضلابهای سطحی استفاده می‌شود.

سایت تخصصی بهداشت محیط

روشهای محاسبه افت فشار در لوله‌ها

روابط اصلی

دو رابطه اساسی که در محاسبه افت فشار نقش مهمی دارند عبارتند از:

رابطه دارسی ويسباخ

که در آن l طول لوله, d قطر لوله, v سرعت متوسط سيال, λ ضريب افت و h مقدار افت فشار ميباشد. بسياری از روشهای محاسبه افت فشار در واقع روشهايی هستند برای بدست آوردن مقدار λ که با قرار دادن آن در رابطه دارسی مي‌توان افت فشار را محاسبه کرد.

عدد رينولدز

که در آن V سرعت متوسط سيال, d قطر لوله, ν گرانروی سيال ميباشد. عدد رينولدز در واقع شاخصی است برای تعيين ميزان مغشوش بودن جريان که در بسياری از روشها به عنوان پارامتر ورودی مورد استفاده قرار ميگيرد.

مشروح روشها

پس از بررسی و مقايسه روشهای ارائه شده در منابع ليستی از تمامی روشهای موجود به شرح زير حاصل شد.

رابطه برای جريان آرام

اين فرمول فقط برای جريان آرام کاربرد دارد (Re<2300).

رابطه کوناکف Konakov

فقط برای لوله‌های صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 2300 و 10⁶ باشد کاربرد دارد.

رابطه بلازيوس Blasius

فقط برای لوله‌های صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 2300 و 10⁵ باشد کاربرد دارد.

رابطه هرمان Hermann

فقط برای لوله‌های صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 2x10⁴ و 2x10⁶ باشد کاربرد دارد.

رابطه پراندتل Prandtle

فقط برای لوله‌های صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 2300 و 4x10⁶ باشد کاربرد دارد.

رابطه نيکورادزه Nikoradze

فقط برای لوله‌های صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 10⁴ و 10⁸ باشد کاربرد دارد.

رابطه آتشول Altshul

که در آن k مقدار زبری مطلق (ارتفاع پستی بلنديهای جدار داخلی لوله) و d قطر لوله ميباشند.

رابطه کلبروک Colebrook

رابطه کارمان Karman

رابطه دوم کارمان Karman 2

رابطه جامعه مهندسين اطريشی

که در آن V سرعت متوسط سيال و s افت فشار به ازای واحد طول لوله (شيب هيدروليکی) بوده و n از فرمول زير محاسبه ميشود:

در اين رابطه k بر حسب متر است.

رابطه چزی Chezy

در اين رابطه V سرعت بر حسب فوت در ثانيه R شعاع هيدروليکی بر حسب فوت که برای لوله‌های با مقطع دايره برابر d/4 است و C ضريب رابطه است که با استفاده از جدول زير محاسبه ميشود:

رابطه هازن ويليامز Hazen-Williams

در اين رابطه V سرعت بر حسب فوت در ثانيه R شعاع هيدروليکی بر حسب فوت و C ضريب رابطه است که با استفاده از جدول زير محاسبه ميشود:

رابطه اصلی کلبروک Colebrook

شکل ترسيمی اين فرمول همان نمودار مودی است که کاربرد زيادی در محاسبه افت فشار دارد.

رابطه سوامی جين Swamee-Jain

اين فرمول در واقع رابطه اصلی کلبروک را با 2-5% خطا تخمين ميزند.

محاسبه ضریب اصطکاک با استفاده از برنامه دیاگرام مودی:

از مزایای محاسبه ضریب اصطکاک با استفاده از برنامه زیر عدم نیاز به نمودار گرافیکی مودی است. سرعت عمل بالا و اعداد دقیق تر از دیگر مزایای این جدول به شمار می آیند.

جهت استفاده از این برنامه کافی است مطابق دستور العملی که مقابل هر قسمت نوشته شده است عمل کنید:

 

http://zanjan.1jazire.com/fluid1.html

دید کلی

اسپیروکتها

• تروپونما: شامل گونه تروپونما پالیزم است که این باکتری عامل مولد بیماری سیفلیس می‌باشد.
  
  
• بورلیا: این باکتری عال مولد بیماری تب راجعه می‌باشد.
  
  
• لپتوسپیرا: این باکتری از راه شکافها و زخمهای پوست وارد می‌شود و شایع‌ترین شکل بیماری ، عفونت کلیه است.

کوکوسها و باسیلهای گرم منفی هوازی

باسیلهای گرم منفی بی‌هوازی اختیاری

آنتروباکتریاسه

ویبریوناسه

هموفیلوس

باکتریهای گرم منفی بی‌هوازی

کوکوسهای گرم منفی بی‌هوازی

کوکوسهای گرم مثبت

باسیلها و کوکوسهای اسپوردار

باکتریهای میله‌ای شکل گرم مثبت بدون اسپور

اکتینومیستها

• معروفترین و شناخته شده ترین گونه کورینه باکتریوم ، کورینه باکتریوم دیفتریا می‌باشد که عامل بیماری دیفتری می‌باشد.
• دو گونه مهم مایکوباکتریوم توبرکلوزیسکه عامل سل و مایکوباکتریوم لپرا که عامل جذام می‌باشد.
• گونه‌های متعلق به نوکاردیا در عفونتهای ریوی و عفونت مخرب دست و پا دخالت دارند.

ریکتیساها

مایکوپلاسما

مباحث مرتبط با عنوان

• باکتری
• باکتری شناسی
• بیماریهای باکتریایی
• بیماریهای عفونی
• رده بندی باکتریها
• رشد، بقا و مرگ میکروارگانیسمها
• ژنتیک میکروبها
• متابولیزم میکروبها
• میکروبیولوژی
• میکروب شناسی مواد غذایی
• میکروب شناسی صنعتی

سایت تخصصی بهداشت محیط

منبع :دانشنامه رشد

این هم آدرس سایت

http://www.kwdr.net/2/public-health/environmental%20health

سایت تخصصی بهداشت محیط

این هم آدرس سایت

http://las.perkinelmer.com/Catalog/default.htm?CategoryID=Environmental&utm_source=blitz&utm_medium=ppc&utm_campaign=environment

سایتی که هر مطلبی در باره آلودگی هوا بخواهید در اون یافت میشه

برای دیدن سایت آدرس زیر را کلیک کنید 

http://www.dbmain.biz/4/air-pollution/pollution%20air

به نام خدا

چندی پیش برخی دوستان تقاضای جزواتی جهت شرکت در آزمون کارشناسی ارشد بهداشت محیط را کرده بودند که ما به آنها قول داده بودیم که جزوات را به آنها معرفی ودر صورت امکان برای این عزیزان ارسال بکنیم. از آنجا ئی که ما چند وقتی است که در صدد تهیه جزواتی جامع در رابطه با بهداشت محیط هستیم  .جزواتی که تلفیقی  است از جزوات اساتید این رشته ومطالب ومنابع مختلف.میخواستیم بعد از کامل شدن جزوات با نام جزوات آبی  آنه را در اختیار دوستان قرار بدهیم  ولی نظر به اینکه  اینکار وقت زیادی نیاز دارد ونیز اینکه برخی دوستان عجله دارند ما اصل برخی ازجزوات را برای دوستانی که در خواست کنند ارسال خواهیم کرد. برای آگاهی از جزوات موجود ادامه مطلب را مطالعه بفرمائید 

What is Salmonella?

Salmonella is one of the most common enteric (intestinal) infections in the U.S. In some states (e.g. Georgia, Maryland) it is the most common, and overall it is the second most common foodborne illness (usually slightly less frequent than a Campylobacter infection). The reported incidence of Salmonella illnesses are about 17 cases per each 100,000 persons.[1] 

Salmonella is a type of bacteria that causes typhoid fever and many other infections of intestinal origin. Typhoid fever, rare in the U.S., is caused by a particular strain designated Salmonella typhi. But illness due to other Salmonella strains, called "salmonellosis," is common in the U.S. Today, the number of known strains (technically termed "serotypes" or "serovars") of this bacterium total over 2,300.

Over 40,000 actual cases are reported and confirmed yearly in the U.S.[2] As only about 3% of Salmonella cases are officially reported nationwide,[3] and many milder cases are never diagnosed, the true incidence is undoubtedly much higher. It is more common in the warmer months of the year. Approximately 500 to 1,000[4] persons, or 31% of all food-related deaths[2] are caused by Salmonella infections in the U.S. every year.

In 1885, pioneering American veterinary scientist, Daniel E. Salmon, discovered the first strain of Salmonella from the intestine of a pig. This strain was called Salmonella choleraesuis, the designation that is still used to describe the genus and species of this common human pathogen.

1. CDC. Preliminary FoodNet Data on the Incidence of Foodborne Illnesses - Selected Sites, United States, 1999. MMWR, 2000; 49:210-205.

2. CDC. Summary of Notifiable Diseases, United States, 1999. MMWR, 2001; 48:1-104.

3. Mead PS, Slutsker L, Dietz V, et al. Food-related illness and death in the United States. Emerg Infect Dis 199;5:607-25.

• Send To A Friend
• Print This Article

 کلیک کنید و کمی صبر کنید تا با رشد  باکتریها .تولید سم. وآسیب آنها  به بدن بیشتر آشنا بشوید

بنا به درخواست چند تن از دانشجویان مقاطع پائین رشته بهداشت محیط  که در رابطه با شرکت در همایشهای کشوری بهداشت محیط  و اینکه چگونه مقاله بنویسند راهنمائی خواسته بودند  . ما چند تا مقاله به عنوان نمونه در این وبلاگ اوردیم.تا با الگو برداشتن از این مقا لات بتونند در همایشها شرکت کنند. انشاء ا.. که موفق بشند